Dünyanın dönüşündeki değişimleri atom saatleriyle uyumlu tutmak için kullanılan “artık saniye” uygulaması sona eriyor. Ağırlıklar ve Ölçüler Genel Konferansı’nın 15 Ekim’de kabul ettiği karara göre, Eşgüdümlü Evrensel Zaman (UTC) 20 Mayıs 2027’den itibaren kesintisiz uygulanacak.
Artık saniye, Dünya’nın dönüşünü temel alan astronomik zaman ile atom saatleriyle belirlenen UTC arasındaki farkı sınırlamak amacıyla zaman zaman ekleniyordu. 1972’den bu yana küresel saat sistemine 27 kez artık saniye eklendi. Uygulamanın düzensiz aralıklarla yapılması, hassas zaman senkronizasyonuna ihtiyaç duyan bilgisayar sistemleri ve kritik altyapılarda teknik sorunlara yol açabiliyordu.
Yeni kararla UTC’ye artık saniye eklenmesi uygulaması sona erecek. Dünya’nın dönüşünü gösteren UT1 ile UTC arasındaki izin verilen fark en fazla 3 bin 600 saniye, yani bir saat olacak. BIPM’nin açıklamasına göre düzenleme, UTC’nin yüzyıllar boyunca kesintisiz sürdürülmesini sağlayacak.
Karar, günlük hayattaki her dakikanın 61 saniye sürmesi anlamına gelmiyor. Artık saniye yalnızca belirli dönemlerde küresel zaman standardına ekleniyordu; olağan dakikalar 60 saniye olmaya devam edecek. Düzenleme ayrıca Türkiye’de saatlerin bir saat ileri ya da geri alınması anlamına gelmiyor. Değişiklik, uluslararası zaman standardındaki saniye ayarlamasını kapsıyor. UTC, ülkelerin büyük bölümünde sivil zamanın temelini oluşturuyor.
Kararın hızlandırılmasında, Dünya’nın dönüşündeki son değişimlerin gelecekte ilk kez “negatif artık saniye” gerektirebilme olasılığı da etkili oldu. Böyle bir uygulamanın kritik altyapılarda aksamalara yol açabileceği değerlendirilerek kesintisiz UTC’ye geçiş tarihi 2027 olarak belirlendi.
